Wat is een winst- en verliesrekening? Alles wat jij hierover moet weten

Een winst- en verlies rekening wordt ook wel een resultatenrekening genoemd. Naast de balans is de resultatenrekening onderdeel van de jaarrekening.

Wat is een winst-en verliesrekening?

De winst- en verliesrekening geeft een overzicht van de kosten en opbrengsten over een bepaalde periode. Hierbij worden alle verkopen (totale omzet) en alle kosten bij elkaar opgeteld. Aan het eind is te zien of er winst of verlies is gemaakt in het desbetreffende jaar. Het wordt daarom ook wel een resultatenrekening genoemd. Meestal maak je een resultatenrekening aan het eind van het jaar samen met de balans.

Een winst- en verliesrekening is dus niet hetzelfde als een balans. Op een resultatenrekening zet je alle inkomsten tegenover je uitgaven en bij een balans de bezittingen tegenover hoe ze gefinancierd zijn. De balans moet aan beide kanten in evenwicht zijn, terwijl het bij een resultatenrekening juist om het verschil gaat. De winst of verlies.

Winst- en verliesrekening belastingdienst

Je bent als eenmanszaak niet verplicht een winst-en verliesrekening te maken voor de belastingdienst. De Kamer van koophandel stelt eenmanszaken namelijk niet verplicht een jaarrekening op te stellen. Wel ben je verplicht elke jaar de inkomstenbelasting aangifte in te vullen. Om deze aangifte goed in te vullen heb je een resultatenrekening en balans nodig. 

Ook is een resultatenrekening belangrijk om een goed overzicht te krijgen van de financiële situatie van je onderneming, het opmaken van een balans is dan niet genoeg.

Soorten winst- en verliesrekeningen

Er zijn verschillende manieren om een winst- en verliesrekening te maken. De Kamer van Koophandel hanteert 2 soorten: het functionele en het categorale model. Hieronder worden beide modellen uitgelegd.
 

Het functionele model

Het functionele model is het meest bekende model voor een resultatenrekening. Een resultatenrekening die functioneel is ingedeeld geeft inzicht in de kosten en opbrengsten per activiteit.
 

Het categorale model

Bij een categorale model zijn de kosten verdeelt over verschillende categorieën. Bijvoorbeeld de kostprijs van de omzet, de verkoopkosten en beheerskosten. Dit model is vooral geschikt voor een productiebedrijf.
 
  • kostprijs van de omzet Hier vallen kosten onder die direct met de levering of prestatie te maken hebben. Denk bijvoorbeeld aan opslagkosten, transportkosten en materiaalverbruik.
  • Verkoopkosten Onder deze categorie valt bijvoorbeeld de marketingskosten.
  • Beheerskosten Hier vallen de kosten onder voor bijvoorbeeld het bijhouden van de voorraad.
 

Winst- en verliesrekening voorbeeld

Er zijn dus 2 modellen om een winst- en verliesrekening te maken. Hieronder vind je een simpel winst- en verliesrekening voorbeeld.
winst- en verliesrekening voorbeeld
 

De 3 getallen geven het grootboeknummer weer waar de kosten op staan geboekt. Op grootboekrekening 450 zijn het hele jaar door de administratiekosten gedebiteerd/gecrediteerd.

In de praktijk kan het maken van zo’n resultatenrekening wat lastiger zijn. Het kan vooral lastig worden als je te maken hebt met verspreiding van kosten over meerdere boekjaren. Ook wel afschrijvingen genoemd. 

 

Afschrijvingen op de winst- en verliesrekening

Neem bovenstaand resultaatrekening als voorbeeld. Je koopt een laptop van 1000 euro exclusief btw. De laptop gaat 5 jaar mee en heeft geen restwaarde. Omdat de laptop 5 jaar mee gaat moet je de kosten ook over 5 jaar verspreiden. Je mag dan de komende 5 jaar 200 euro afschrijven op de resultatenrekening.
 
 
winst- en verliesrekening
 
 
Winst- en verliesrekening zelf opstellen of uitbesteden?

Je kunt een winst- en verliesrekening in Excel opstellen, echter is dit niet iets waar je met 10 minuten mee klaar bent. Een boekhoudprogramma heeft een voordeel. Alle informatie die je zelf hebt ingevoerd zet het programma automatisch over in een resultatenrekening. 

Wil je geen gebruik maken van een boekhoudprogramma maar heb je ook niet de kennis om zelf een winst- en verliesrekening op te stellen? Vraag dan een offerte aan.